Hội thảo khoa học: Một số vấn đề về đánh giá chất lượng dạy học ở trường liên cấp trong hệ sinh thái giáo dục số

Vào lúc 9h00 ngày 28/09/2026, tại Phòng họp tầng 4 – 52 Liễu Giai, Phòng Nghiên cứu đánh giá giáo dục – Trung tâm Nghiên cứu phát triển Chương trình và đánh giá giáo dục, đã tổ chức buổi Sinh hoạt khoa học với chủ đề “Một số vấn đề về đánh giá chất lượng dạy học ở trường liên cấp trong hệ sinh thái giáo dục số”. Buổi sinh hoạt khoa học đã thu hút sự tham dự đông đảo của các cán bộ nghiên cứu trong trung tâm. Đây là nội dung nghiên cứu có ý nghĩa lý luận và thực tiễn quan trọng, cung cấp các căn cứ khoa học phục vụ việc phát triển bộ tiêu chí đánh giá chất lượng dạy học phù hợp với bối cảnh đổi mới giáo dục phổ thông và chuyển đổi số hiện nay.

Mở đầu buổi sinh hoạt, TS. Nguyễn Thị Thanh Nga, đại diện phòng Nghiên cứu Đánh giá giáo dục phát biểu khai mạc, nêu rõ mục tiêu và ý nghĩa của việc nghiên cứu đánh giá chất lượng dạy học ở trường liên cấp trong hệ sinh thái giáo dục số. Đây là vấn đề nghiên cứu có ý nghĩa lý luận và thực tiễn quan trọng, là một nội dung trong đề tài nghiên cứu cấp Bộ về xây dựng bộ tiêu chí đánh giá chất lượng dạy học trường liên cấp theo tiếp cận hệ sinh thái giáo dục số do phòng đề xuất.

TS. Nguyễn Thị Thanh Nga phát biểu khai mạc

Tiếp theo, ThS. Kiều Thu Linh trình bày báo cáo, làm rõ hệ thống các khái niệm cốt lõi cấu thành nên chủ đề nghiên cứu, đó là: chất lượng dạy học, đánh giá chất lượng dạy học, mô hình trường liên cấp, hệ sinh thái giáo dục số.

ThS. Kiều Thu Linh trình bày báo cáo tại Hội thảo

Báo cáo đã phân tích chuyên sâu lý do lựa chọn mô hình CIPO (Context – Input – Process – Output) làm khung cấu trúc đánh giá nền tảng. So với các mô hình quản trị hay chương trình khác như Kirkpatrick, CIPP, EFQM hay ISO 21001, mô hình CIPO thể hiện tính vượt trội nhờ khả năng xem xét chất lượng trong mối quan hệ hệ thống đa chiều giữa Bối cảnh (Context), Đầu vào (Input), Quá trình (Process) và Đầu ra (Output). Quan trọng hơn, CIPO cho phép phân biệt rõ ràng ba cấp độ chuyển hóa: có điều kiện số -> sử dụng các điều kiện đó trong dạy học -> giá trị được tạo ra đối với người học.

Nghiên cứu đã tiến hành tổng hợp kinh nghiệm quốc tế ở ba cấp độ phân tích mang tính chiến lược: Cấp hệ thống / chính sách (OECD, UNESCO), cấp nhà trường (Khung SELFIE của Ủy ban Châu Âu) và cấp giáo viên / thực hành (DigCompEdu & UNESCO ICT-CFT). Tóm kết kinh nghiệm quốc tế, báo cáo đề xuất 5 nguyên tắc cốt lõi trong xây dựng bộ tiêu chí đánh giá chất lượng dạy học ở trường liên cấp tại Việt Nam:

  1. Tiếp cận hệ thống: Bao quát điều kiện – quá trình – kết quả theo cấu trúc CIPO, không tách rời công nghệ khỏi con người và quản trị.
  2. Không đồng nhất số hóa với chất lượng: Không lấy thiết bị hay tần suất sử dụng công nghệ làm thước đo chất lượng.
  3. Tập trung vào giá trị sư phạm: Đánh giá cách công nghệ và dữ liệu hỗ trợ thiết kế, tương tác, đánh giá và sự tiến bộ của người học.
  4. Bằng chứng đa nguồn, đa chủ thể: Kết hợp đánh giá của cán bộ quản lý, giáo viên, học sinh, phụ huynh với quan sát thực tế và dữ liệu học tập.
  5. Đánh giá để cải tiến: Sử dụng bảng mô tả mức độ (Rubric) để xác định ưu tiên và xây dựng kế hoạch cải tiến chất lượng liên tục.

Phần thảo luận tại buổi sinh hoạt khoa học diễn ra sôi nổi với nhiều ý kiến đóng góp sâu sắc từ lãnh đạo và cán bộ trung tâm. ThS. Hà Văn Quỳnh, Phó Giám đốc Trung tâm ghi nhận nỗ lực của báo cáo viên trong việc lựa chọn vấn đề khó và phù hợp với xu thế, bối cảnh hiện nay. Tuy nhiên, ông cũng cho rằng cần đưa ra quan niệm chắc chắn về khái niệm trường liên cấp ở Việt Nam, làm rõ mô hình lí thuyết lựa chọn. TS. Dương Quang Ngọc, Phó Giám đốc Trung tâm cũng đã khẳng định ý nghĩa của hướng nghiên cứu và nhấn mạnh cần làm rõ hơn các thành tố của đánh giá chất lượng dạy học để làm cơ sở cho việc đề xuất các tiêu chí đánh giá. Ngoài ra, hội thảo cũng nhận được ý kiến góp ý của các cán bộ nghiên cứu trong trung tâm như ThS. Đào Văn Toàn, ThS. Bùi Ngọc Diệp, TS. Đặng Thị Thu Huệ, ThS. Nguyễn Thanh Trịnh…

 Các đại biểu đánh giá cao cách tiếp cận hệ thống của báo cáo khi đặt chất lượng dạy học trong bối cảnh đặc thù của trường liên cấp và hệ sinh thái số. Nhiều ý kiến nhấn mạnh tầm quan trọng của việc thu thập minh chứng đa nguồn nhằm đảm bảo tính khách quan và khả thi khi triển khai tại các cơ sở giáo dục phổ thông ở Việt Nam.

Phát biểu tổng kết buổi làm việc, Lãnh đạo Trung tâm ghi nhận và đánh giá cao giá trị khoa học cũng như tính thực tiễn của báo cáo. Buổi sinh hoạt khoa học đã thành công tốt đẹp, gợi mở nhiều vấn đề, đưa ra những định hướng nghiên cứu sâu sắc, góp phần định hình khung đánh giá chất lượng dạy học thực chất, hỗ trợ hiệu quả công tác quản trị và đổi mới giáo dục tại các trường liên cấp trong thời đại số.

Bài viết liên quan