Chiều 23/7/2026, tại Phòng họp tầng 4, trụ sở 52 Liễu Giai, Trung tâm Nghiên cứu Phát triển Chương trình và Đánh giá Giáo dục, Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam tổ chức hội thảo khoa học “Giải pháp nâng cao tiềm lực của đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lý sẵn sàng cho chuyển đổi số trong các trường trung học phổ thông ở Việt Nam”. Hội thảo được tổ chức trong khuôn khổ Đề tài khoa học và công nghệ cấp Bộ “Đánh giá mức độ sẵn sàng của đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lý đối với chuyển đổi số tại các nhà trường THPT ở Việt Nam”, mã số B2025-VKG-06, do TS. Đặng Thị Thu Huệ làm chủ nhiệm.
Hội thảo do ThS. Hà Văn Quỳnh, Phó Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Phát triển chương trình và Đánh giá giáo dục chủ trì, với sự tham dự của đại diện Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội, các chuyên gia, nhà khoa học, cán bộ nghiên cứu của Viện cùng đại diện giáo viên, cán bộ quản lý các trường THPT. Hội thảo hướng tới ba mục tiêu: giới thiệu cơ sở khoa học của hệ thống giải pháp; trao đổi, phản biện về tính phù hợp, tính khả thi và hiệu quả của các giải pháp; tiếp thu ý kiến chuyên gia để hoàn thiện các sản phẩm của đề tài và đề xuất khuyến nghị triển khai trong các trường THPT.
ThS. Hà Văn Quỳnh phát biểu khai mạc
Trình bày báo cáo đề dẫn “Cơ sở khoa học và định hướng xây dựng hệ thống giải pháp nâng cao tiềm lực của đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lí sẵn sàng cho chuyển đổi số trong các trường THPT ở Việt Nam”, TS. Đặng Thị Thu Huệ nhấn mạnh trong bối cảnh chuyển đổi số trở thành xu thế toàn cầu và được xác định là nhiệm vụ trọng tâm của ngành Giáo dục theo tinh thần Nghị quyết số 71-NQ/TW của Bộ Chính trị cùng các đề án của Chính phủ và Bộ GD&ĐT, đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lý chính là nhân tố quyết định thành công của quá trình chuyển đổi số tại các nhà trường. Trên cơ sở tổng hợp các khung lý thuyết uy tín như TPACK, TAM, UTAUT và tham chiếu kinh nghiệm quốc tế, nhóm nghiên cứu đã xây dựng mô hình đánh giá mức độ sẵn sàng chuyển đổi số kết hợp ba nhóm yếu tố: năng lực cốt lõi, động lực cá nhân và yếu tố bối cảnh; từ đó triển khai khảo sát trên diện rộng tại 50 trường THPT thuộc 5 tỉnh, thành phố: Bắc Ninh, Cần Thơ, Hưng Yên, Nghệ An và Thành phố Hồ Chí Minh.
TS. Đặng Thị Thu Huệ trình bày báo cáo đề dẫn
Kết quả khảo sát cho thấy một bức tranh có cả điểm sáng và điểm nghẽn: đội ngũ có nhận thức tích cực, tâm thế sẵn sàng đổi mới và kỳ vọng cao về lợi ích của công nghệ, song kỹ năng thực hành nâng cao và khả năng vận dụng các mô hình dạy học, quản trị mới còn hạn chế; đồng thời chịu tác động của các rào cản về thiết bị, hạ tầng, phần mềm và áp lực lớn về quỹ thời gian. Quá trình chuyển đổi số cũng diễn ra không đồng đều giữa các vùng miền, điều kiện nhà trường và nhóm đội ngũ. Đối chiếu với kinh nghiệm của các quốc gia như Singapore, Hàn Quốc, Phần Lan và Vương quốc Anh, báo cáo nhận định Việt Nam không thiếu quyết tâm chính sách; điểm nghẽn chủ yếu nằm ở năng lực đội ngũ và cơ chế hỗ trợ thực hành. Đây là căn cứ để đề tài xác lập ma trận “phát hiện – nguyên nhân – yêu cầu giải pháp” và xây dựng hệ thống 11 giải pháp, gồm 6 giải pháp dành cho giáo viên và 5 giải pháp dành cho cán bộ quản lý.
Tiếp đó, TS. Lương Việt Thái trình bày cụ thể hệ thống giải pháp, được xây dựng trên năm nguyên tắc: đảm bảo mục tiêu; đồng bộ và hệ thống; cá nhân hóa và phân hóa; khả thi; lấy con người làm trung tâm. Đối với giáo viên, 6 giải pháp được sắp xếp theo ba nhóm, đi từ khơi dậy động lực và tháo gỡ rào cản tâm lý, đến phát triển năng lực thực thi sư phạm số, và kiến tạo hệ sinh thái học tập bền vững – trong đó có những mô hình cụ thể như “Diễn đàn đổi mới sáng tạo số”, không gian trải nghiệm số an toàn tại nhà trường; cá nhân hóa lộ trình bồi dưỡng theo năng lực và nhóm môn học; phát triển năng lực khai thác công nghệ mới và thiết kế học liệu số với trọng tâm là trí tuệ nhân tạo; xây dựng cộng đồng thực hành số và chuyển đổi cơ chế ghi nhận năng lực thông qua hồ sơ năng lực số theo tinh thần “học qua làm, minh chứng bằng sản phẩm”.
TS. Lương Việt Thái trình bày hệ thống giải pháp
Đối với cán bộ quản lý, 5 giải pháp được cấu trúc theo ba nhóm: nhận thức, thái độ và tư duy lãnh đạo số; năng lực quản trị và điều hành trong môi trường số; môi trường, cơ chế và hệ sinh thái hỗ trợ. Các giải pháp hướng tới việc chuyển vai trò của cán bộ quản lý từ “người quản lý hành chính” sang “người kiến tạo, dẫn dắt đổi mới”, phát triển năng lực quản trị dựa trên dữ liệu, xây dựng cộng đồng học tập nghề nghiệp theo cụm trường và hoàn thiện cơ chế, chính sách gắn với văn hóa đổi mới trong nhà trường. Hai chuỗi giải pháp vận hành song song, đồng bộ và bổ trợ lẫn nhau, hướng tới một hệ sinh thái chuyển đổi số bền vững trong trường THPT.
Một điểm nhấn quan trọng của Hội thảo là báo cáo kết quả khảo nghiệm hệ thống giải pháp do TS. Đặng Thị Thu Huệ trình bày, được thực hiện trên 220 cán bộ quản lý và 5943 giáo viên các trường THPT tại 5 tỉnh, thành phố nêu trên. Kết quả cho thấy hệ thống giải pháp nhận được sự đồng thuận tích cực ở cả hai nhóm, khi toàn bộ các khía cạnh về tính phù hợp, tính khả thi và hiệu quả dự kiến đều được đánh giá cao hơn mức trung lập có ý nghĩa thống kê. Cán bộ quản lý đánh giá cả 5 giải pháp ở mức khá cao và tương đối đồng đều, trong đó giải pháp về hoàn thiện cơ chế, chính sách và xây dựng văn hóa đổi mới trong nhà trường được đánh giá cao nhất; giáo viên đánh giá khá cao cả 6 giải pháp và đặc biệt kỳ vọng vào giải pháp phát triển năng lực khai thác công nghệ mới, thiết kế học liệu số với trọng tâm là trí tuệ nhân tạo nhằm giảm tải công việc soạn giảng. Ở cả hai nhóm, tính phù hợp luôn được đánh giá cao hơn tính khả thi, phản ánh khoảng cách giữa nhận thức về sự cần thiết và niềm tin vào điều kiện triển khai thực tế. Kết quả phân tích cũng cho thấy không có khác biệt có ý nghĩa thống kê giữa các khu vực địa lý, khẳng định tính phổ quát và khả năng triển khai rộng của hệ thống giải pháp. Trên cơ sở đó, nhóm nghiên cứu xác định các nội dung tiếp tục hoàn thiện, như làm rõ điều kiện thực hiện và chủ thể chịu trách nhiệm của từng giải pháp, tích hợp bồi dưỡng vào sinh hoạt chuyên môn để giảm áp lực thời gian, tăng cường hỗ trợ kỹ thuật tại chỗ và phát triển kho học liệu số dùng chung.
TS. Đặng Thị Thu Huệ trình bày báo cáo kết quả khảo nghiệm
Trong phần thảo luận do ThS. Hà Văn Quỳnh điều hành, các chuyên gia và đại biểu tham dự đánh giá cao tính khoa học, thực tiễn của kết quả nghiên cứu và trao đổi thẳng thắn nhằm hoàn thiện hệ thống giải pháp. Các ý kiến tập trung vào việc bổ sung sơ đồ tổng quan thể hiện mối quan hệ, sự giao thoa giữa các giải pháp và làm rõ lộ trình triển khai tại nhà trường; xây dựng cơ chế thúc đẩy từ bên ngoài thay vì phụ thuộc chủ yếu vào nỗ lực cá nhân, trong đó nghiên cứu quy đổi kết quả tham gia các hoạt động phát triển năng lực số sang giờ bồi dưỡng thường xuyên và gắn với đánh giá, thi đua, đồng thời thiết kế giải pháp theo hướng khuyến khích, tránh tạo thêm áp lực cho giáo viên; mở rộng cơ chế hồ sơ năng lực số và cá nhân hóa lộ trình bồi dưỡng cho cả đội ngũ cán bộ quản lý, gắn đánh giá cán bộ quản lý với kết quả điều hành chuyển đổi số của nhà trường; đưa nội dung đạo đức, an toàn số và sử dụng AI có trách nhiệm thành một cấu phần chính thức của hệ thống giải pháp.
ThS. Hà Văn Quỳnh điều hành phiên thảo luận
Một số ý kiến khác đề nghị bổ sung kiểm định cấu trúc của công cụ khảo sát và các chỉ báo định lượng cho đầu ra của giải pháp; tiếp cận toàn diện hơn hoạt động nghề nghiệp của giáo viên trong môi trường số, bao gồm cả quản lý lớp học và trao đổi với phụ huynh, học sinh; đồng thời xem xét vai trò của các chủ thể tác động khác như trường sư phạm, nhà xuất bản trong tiến trình chuyển đổi sách giáo khoa giấy sang sách giáo khoa điện tử. Hội thảo thống nhất khuyến nghị nhóm nghiên cứu bám sát thuyết minh đề tài, nghiên cứu bổ sung một số giải pháp chung và tiếp tục hoàn thiện nội dung, điều kiện thực hiện, lộ trình và cơ chế đánh giá hệ thống giải pháp.
Phát biểu tổng kết Hội thảo, ThS. Hà Văn Quỳnh trân trọng cảm ơn và đánh giá cao các ý kiến trao đổi của các chuyên gia, nhà khoa học, giáo viên và cán bộ quản lý. Kết quả hội thảo là căn cứ quan trọng để nhóm nghiên cứu hoàn thiện các sản phẩm của đề tài, góp phần nâng cao tiềm lực của đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lý – nhân tố quyết định thành công của chuyển đổi số trong các trường trung học phổ thông ở Việt Nam.
Một số hình ảnh tại Hội thảo
